Develalesi

Glaucium grandiflorum

(Gelincik, Boynuzlu haşhaş, Çanak kıran, Gülgülüm, Çömlekçatlatan, Boynuzlu Gelincik)

30-50 cm kadar boylanabilen, bir, iki veya çok yıllık otsu bir bitki türüdür. Taban yaprakları , veya ; loblar ters yumurtamsı - dikdörtgenimsi, keskin dişli; gövde yaprakları benzer, ancak daha küçük ve tabanı sapı kavrar formdadır. Çiçeklenme dönemi Haziran-Temmuz ayları arasında; 1-5 cm, -; 1.5-6 cm, koyu portakal rengi - kızıl arası bir renkte ve taban kısmı koyu beneklidir. Baklamsı meyve , 10-20 cm uzunlukta ve çok tohumludur.
Gözlem bildir



Kömüşini / Kulu / Konya - Mayıs 2020 Mustafa Gökmen


Gözlemler

Görseller

Glaucium grandiflorum | Develalesi
Kömüşini / Kulu / Konya
Mustafa Gökmen © Mayıs 2020
Glaucium grandiflorum | Develalesi
Nallıhan / Ankara
Fuat Turan © Mart 2016

Ekoloji/Habitat

Genellikle deniz seviyesi ile 1850 m yükseklikler arasında; bozkırlar, tarlalar ve çorak arazilerde gözlenebilirler.

Sınıflandırma

Gezenadam taxonomy scale

Kısa kısa...

Türkiye'de iki alt türü ve 4 varyetesi vardır:

  1. G.grandiflorum subsp. grandiflorum var. grandiflorum: çok yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı dik; meyveler düz.
  2. G.grandiflorum subsp. grandiflorum var. torquatum: çok yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı bükülmüş durumda; meyve yay gibi bükülü. 
  3. G.grandiflorum subsp. refractum var. corniculatum: bir veya iki yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı dik; meyveler az çok düz, bükük değil.
  4. G.grandiflorum subsp. refractum var. refractum: bir veya iki yıllık; çiçek kümesi sapı meyve zamanı bükülmüş durumda; meyve yay gibi bükülü.
Cins adını boynuza benzeyen meyvesinden alır.

Bitkinin genelinde protopin, sanguinarin, glausin benzeri alkaloitler, tohumlarındaysa sabit yağ bulunur.

Etimoloji ve kısaltmalar

Glaucium Yunancada `grimsi yeşil, deniz yeşili` anlamına gelen glaukos kelimesinden türetilmiştir. Grandiflorum Latincede `büyük` anlamına gelen grandis kelimesi ile `çiçek` anlamına gelen floris kelimesinin birleşiminden türetilmiştir; cins içeresinde diğer türlere görece çiçeklerinin büyüklüğüne işaret eder.

Bazı diğer Glaucium türleri

G.acutidentatum, G.cappadocicum, G.caricum, G.corniculatum, G.flavum, G.grandiflorum, G.haussknechtii, G.leiocarpum,

Kaynaklar

  1. Davis, P. H. (1965). Flora of Turkey and the east Aegean islands Vol:1. Edinburgh University Press.
  2. Listelenen kaynaklar Glaucium grandiflorum hakkında ilave bilgiler içerebilir:
    Ulusal Tez Merkezi
    Tubives
    Türkiye Bitkileri
    Bizim Bitkiler
    Kocaeli Bitkileri
    GBIF Database
    Wikipedia
    Encyclopedia of Life
    Wikispecies
    JSTOR Plant DB
    Efloras
    Plants For A Future
    Google Images
    Plant Illustrations

Basit Görünüm