Kırsenet | Eryngium campestre

30-60 cm boylanabilen, çok yıllık, otsu bir türdür. Gövde genellikle tekil ve silindiriktir, orta kısmından itibaren genişçe dallanmıştır. Dip yapraklar kalıcıdır, dış hatları üçgenimsi-yumurtamsı formdadır ve 10-25 x 10-18 cm boyutlardadır, derin lobludur, her lob çoğunlukla ayrıca üç ikincil loba bölünür, loblar ve kanatlı yaprak ekseni dikenli dişlidir. Sap yaprakları daha küçüktür, orta ve üsttekiler sapı kavrayan, geniş ve iğne dikenli tabana sahiptir; çiçekli dallardakiler çoğunlukla üç parçalıdır. Çiçeklenme temmuz-eylül ayları arasında gerçekleşir. Çiçek kurulları yalancı şemsiye gibi uzanan genişçe birleşik salkım şeklindedir, sarımsı-yeşil renkte veya bazen dumanlıdır; kapitulum çok sayıdadır, yumurtamsı-küremsi formda ve 7-13 mm çaptadır. Brakte 5-6 adettir, şeritsi-mızraksı formda veya biz şeklindedir, sivri ve düzdür, tam kenarlı veya kenarlar dikenciklidir, kapitulum çapının 1.5-3 katı uzunluktadır. Brakteol tam kenarlıdır ve çanak yapraklardan uzuncadır. Mericarp tohum mızraksı ve çok keskin uçlu tomurcuk kabukları ile kaplıdır. Türkiye'de iki varyetesi gözlenmiştir: E. campestre var. campestre: çiçek kurulu dumanlıdır; brakte şeritsi-mızraksı, ± yassı ve 2-4 mm genişliktedir, yüzeyi belirgin ağsı damarlarlıdır, kenarları sıklıkla dikenciklidir. E. campestre var. virens: çiçek kurulu sarımsı-yeşil renktedir; brakte şeritsi-biz şeklinde, üçgen kesitli ve genellikle 1-2 mm genişliktedir, yüzeyde fark edilmesi zor ağsı damarlar bulunur, kenar genellikle tam kenarlıdır ve dikencikli değildir.

Deniz seviyesi ile 1800 m yükseklikler arasında; açık ağaçlık, taşlık yamaçlar, tahrip edilmiş yerler, bozkırlar, nadas tarlaları, kumluklar gibi yerlerde yetişirler.



Karaciğer hastalıklarında faydalıdır. Gaz şişkinliğine iyi gelir, kramp çözücü etkileri vardır. Zehirlenme ve epilepsi hastalığında faydalıdır. İdrar ve menstrüasyon söktürücü özelliği vardır. Öksürük kramplarına faydalıdır. Mayasıl tedavisinde kullanılır. Kas spazmlarında etkilidir. Safra sorunları tedavisinde faydalıdır. Sindirim sorunlarında etkilidir (Kansersavaş, 2017).



Eryngium cins adı Eski Yunancada `deniz ile ilgili kutsal şey` anlamına gelen ἠρύγγιον (ērúngion) kelimesinden türetilmiştir. Bazı kaynaklar ise eryngium cins adının Yunanca hruggion kelimesinden türetildiğini belirtmektedirler; hruggion bir bitki biyoloğu olan Theophrastus tarafından dikenli bir bitkiye verilen isimdir.  Campestre Latincede `çayır, otlak, mera´ anlamındadır; türün yetişme ortamına işaret eder. Adlandırmada kullanılan L. kısaltması modern taksonominin babası, İsveçli bir botanikçi, doktor ve zoolog olan Carl Linnaeus´un (1707 - 1778) türü yayınlayan kişi olduğunu belirtmek için kullanılır.

1.Sırakaya / Kahta / Adıyaman
Temmuz 2021©Serdar Ölez
2.Sırakaya / Kahta / Adıyaman
Temmuz 2021©Serdar Ölez
3.Sırakaya / Kahta / Adıyaman
Temmuz 2021©Serdar Ölez
4.İdris Dağı / Kalecik / Ankara
Ekim 2018©Fuat Turan
5.Deveci / Karakoçan / Elâzığ
Temmuz 2021©Serdar Ölez
6.Yuvar / Siverek / Şanlıurfa
Temmuz 2021©Serdar Ölez
7.Yuvar / Siverek / Şanlıurfa
Temmuz 2021©Serdar Ölez
8.Sırakaya / Kahta / Adıyaman
Temmuz 2021©Serdar Ölez
9.Ayvaşık / Beypazarı / Ankara
Ağustos 2021©Serdar Ölez


Daha fazla bilgi için profildeki bağlantıya tıklayınız.
#GezenAdam #hangitür #Kırsenet #EryngiumCampestre #Sırakaya #İdris Dağı #Deveci #Yuvar #Ayvaşık