Karabiber Ağacı

Schinus molle

(Yalancı karabiber, Brezilya biber ağacı)

10 metreye kadar boylanan, yayılı taçlı, sarkık dallı, herdem yeşil bir ağaçtır. Gövde sıklıkla en çok 60 cm'ye kadar çap oluşturur; gövde kabuğu açık gri-kahverengi ile koyu kahverengi arası bir renktedir, pulsu veya yarıklıdır; kabuk soyulduğunda veya yaralandığında gövde yapışkan sütsü bir özsu salgılar; dallar kırılgandır ve sert rüzgarlar sırasında kırılabilir; genellikle sığ kök sistemi oluşturur. 16-30 adet yaprakçıktan oluşan bileşik yaprak 20-30 cm uzunluğundadır; yaprakçıklar 3-4 cm uzunluğunda, 2-3 mm genişliğinde, formda ve açık yeşil renktedir; ovuşturulduğunda karabiberinsi koku salgılar. Çiçeklenme ilkbahar aylarında gerçekleşir; çiçekler , çok küçük, yeşil-sarı renkte, 5 dır ve dalların ucunda sarkık seyrek salkım kurullar oluşturur. Meyve sonbaharda olgunlaşır; 3–5 ( –7 ) mm çapta, küresel ve tek siyah tohumludur; ince kırmızı, eflatun-gül renkli sert bir kabukludur; karabiberimsi tat ve kokudadır; dökülmeden ağaç üzerinde kışlayabilir.
Yeni gözlem bildir



Karaincir / Datça / Muğla - Temmuz 2014 © Serdar Ölez


Görseller

Gözlemler

Ekoloji/Habitat

Schinus molle Türkiye için egzotik bir türdür ve doğal gelişim göstermez. Doğal yaşam alanı olan suptropik bölgelerdir; tropik bölgelerde ve özellikle ekvator yakınlarında ise 3900 m'ye kadar yüksekliklerde gelişim gösterebilir. 300-700 mm yıllık yağış alan görece daha kuru bölgelerde gelişir. Doğal ortamında 15-20°C yıllık ortalama sıcaklığa sahip alanlarda gelişse de, yetiştirilmiş ağaçlar kısa süreli donlara karşı dayanıklılık gösterebilir. İyi drenajlı ve tam güneş alanları tercih eder, diğer ağaçların gölgesinde kalmayı da tolere eder. Kumlu toprakları tercih eder; yamaçlardaki taşlık eğimlerde de iyi gelişir. Tuzlu ve alkalinli topraklara tolerans gösterebilir; ph 6.5-7.5 tercih eder ve ph6-8.5 arasını tolere edebilir. 

Sınıflandırma

Adlandırmalar

Bilimsel adlandırma

Schinus molle L.
İngilizce

Peruvian Peppertree

Diğer bilgiler

Schinus molle, Türkiye için egzotik bir türdür; Güney Amerika'nın kuzey bölgelerine ve Peru'nun And çöllerinin kurak bölgesine özgü bir odunsu türdür; yayılışı orta Arjantin ve orta Şili'ye kadar uzanır. Bununla birlikte, hızlı büyüyen bir ağaç olduğundan birçok ülkede sıklıkla peyzaj düzenlemelerinde kullanılır. Peyzaj amacıyla kullanılan bazı ülkelerde doğallaşmıştır.

Schinus molle ağacı uzun ömürlüdür ve kuraklık direnci oldukça yüksektir. Doğallaşma ardından bazı ülkelerde ciddi istilacı bir tür haline gelmiştir. Örneğin Güney Afrika'nın bazı bölgelerinde yol kenarı ağaçlandırması olarak kullanılmasının ardından önce doğallaşmıış ardından savan ve otlakları istila etmiştir. Avustralya'nın büyük bölümünde otlaklar, kuru açık ormanlar, kıyı alanları, demiryolu kenarları ve terk edilmiş çiftliklerde istilacı özellikler gösterdiği kabul edilmektedir. Yakın akrabası Schinus terebinthifolius ise Arizona ve Kaliforniya'nın güneyinde, Teksas, Louisiana ve Porto Riko'da doğallaşmış, Florida ve Havai'de istilacı tür haline gelmiştir.

Ticari karabiberden (Piper nigrum) farklı bir tür olmasına rağmen, meyveleri pembe karabiber olarak satılır. Ayrıca bazı içecek ve şuruplarda aroma olarak kullanılmaktadır. Ancak hem meyve, hem de yaprakları kümes ve bazı besi hayvanları için zehirli olabilir. Tüketimi ardından küçük çocuklarda kusma ve ishal kayıtları da mevcuttur. Yaprakları And bölgesinde tekstil ürünlerinin doğal boyanması için kullanılmaktadır; bu uygulamanın Kolomb öncesi dönemlere kadar uzandığı belirtilmektedir. Ayrıca kaynaklar İnkaların S.molle yapraklarından elde ettikleri yağı ölülerini korumak ve mumyalamak için kullandıklarını belirtmektedir. MS 550-1000 civarında yine And Dağları'nda fermente alkollü bir içecek olan chicha'yı üretmek için kullanıldığına dair arkeolojik kanıtlar olduğu belirtilmektedir. Geleneksel tıpta antibakteriyel ve antiseptik özelliklerinden dolayı çeşitli yara ve enfeksiyonların tedavisinde kullanıldığı da belirtilmektedir. Ayrıca böcek öldürücü özellikleri sayesinde haşere kontrolünde sentetik kimyasallara alternatif bir ürün olarak kullanılmaktadır.

Etimoloji ve kısaltmalar

Adlandırmada kullanılan L. kısaltması modern taksonominin babası, İsveçli bir botanikçi, doktor ve zoolog olan Carl Linnaeus´un (1707 - 1778) türü yayınlayan kişi olduğunu belirtmek için kullanılır.

Kaynaklar

  1. Schinus molle. (2020, September 7). Wikipedia, the free encyclopedia. Retrieved September 16, 2020, from https://en.wikipedia.org/wiki/Schinus_molle
  2. Schinus molle (false pepper tree). (2020, January 10). CABI.org. https://www.cabi.org/isc/datasheet/49028
  3. Schinus molle. (n.d.). Useful Tropical Plants. https://tropical.theferns.info/viewtropical.php?id=Schinus+molle
  4. Listelenen kaynaklar Schinus molle hakkında ilave bilgiler içerebilir:
    Ulusal Tez Merkezi
    Tubives
    Türkiye Bitkileri
    Bizim Bitkiler
    Kocaeli Bitkileri
    GBIF Database
    Wikipedia
    Encyclopedia of Life
    Wikispecies
    JSTOR Plant DB
    Efloras
    Plants For A Future
    Google Images
    Plant Illustrations
    KEW-PWO

Basit Görünüm