Tüylü çay

Stachys lavandulifolia


Çok yıllık, alt kısmı odunsu ve üst kısmı otsu bir türdür. Gövde dibi rozet dizilimli yapraklı, üreyimsz filizli; çiçekli dallar çok sayıda, 10-30 cm uzunlukta, seyrek veya yoğun ; bazen tüysüz, nadiren dür. Dip yapraklar neredeyse sapsız veya sapsız, , 2-6 x 0.4-1.5 cm boyutlarda, tam kenarlı veya zayıfça testere dişli, dışbükey kenarlar yaprak sapına doğru iç bükey; göcde yaprakları dip yapraklara benzer; çiçekli dallardaki yapraklar dikdörtgenimsi - yumurtamsı, 1.2-2 x 0.25-0.8 cm boyutlarda, halka dizilimli çiçek kurulundan daha kısadır. Çiçeklenme Mayıs-Ağustos ayları arasında; çiçek kurulları halka dizilimli, 4-6-çiçekli; birkaç tane, şeritsi, 2-3 mm uzunlukta, ; çiçek sapı 1.5-2 mm uzunlukta; ± homojen, hemen hemen çan şeklinde, belirgin , uç kısım yumuşak sivri dikenli; eflatun - açık mor arası bir renkte, 13-15 mm, tüp kısmın neredeyse tamamı çanak içerisindedir. Sert kabuklu küçük meyvenin taban kısmı dar yumurta biçiminde ve 2.5-3 x 2-2.5 mm boyutlardadır.
Yeni gözlem bildir



Yamak / Haymana / Ankara - Mayıs 2020 © Mustafa Gökmen


Görseller

Gözlemler

Ekoloji/Habitat

1000-3660 m yükseklikler arasında; kireçtaşı veya volkanik taşlık yamaçlar ve döküntü alanlarında doğal olarak yetişebilirler. 

Sınıflandırma

Diğer bilgiler

Türkiye'de 3 varyetesi gözlemlenmektedir:

Stachys lavandulifolia var. brachyodon: çanak dişler tüpün 1-1.2 katı kadar uzunlukta; yapraklar kısaca beyazımsı-kaba tüylü; gövde kısmındaki yapraklar ters mızraksı ve küt uçludur.

Stachys lavandulifolia var. glabrescens: çanak dişler tüpün 2-3.8 katı kadar uzunlukta; gövde kısmındaki yapraklar mızraksı ve keskin uçlu; yapraklar ve gövdeler ± tüysüz, sadece birkaç neredeyse sapsız veya sapsız salgı bezlidir.

Stachys lavandulifolia var. lavandulifolia: çanak dişler tüpün 2-3.8 katı kadar uzunlukta; yapraklar ipeksi tüylü-kaba tüylü ve salgılı tüylü; gövde kısmındaki yapraklar mızraksı ve keskin uçludur.

Etimoloji ve kısaltmalar

Stachys cins adı Eski Yunancada Stachys germanica`yı tanımlayan stákhus kelimesinden türetilmiştir. Lavandulifolia lavanta cinsini tanımlamada kullanılan Latince lavandula kelimesi ile yine Latincede `yaprak` anlamına gelen folium kelimesinin birleşiminden türetilmiştir; yaprakların lavanta yapraklarına benzerliğine işaret eder.

Kaynaklar

  1. Davis, P. H. (1982). Flora of Turkey and the east Aegean islands Vol:7. Edinburgh University Press.
  2. Listelenen kaynaklar Stachys lavandulifolia hakkında ilave bilgiler içerebilir:
    Ulusal Tez Merkezi
    Tubives
    Türkiye Bitkileri
    Bizim Bitkiler
    Kocaeli Bitkileri
    GBIF Database
    Wikipedia
    Encyclopedia of Life
    Wikispecies
    JSTOR Plant DB
    Efloras
    Plants For A Future
    Google Images
    Plant Illustrations
    KEW-PWO

Basit Görünüm